Với mức lạm phát lên tới 229%, người dân Venezuela nay định giá hàng hóa và dịch vụ bằng USDT – thường được gọi là “đô la Binance” – dựa trên tỷ giá P2P theo thời gian thực.

Hiện có ba mức tỷ giá khác nhau – tỷ giá chính thức, tỷ giá chợ đen (parallel) và tỷ giá P2P – nhưng hầu hết thương nhân đều lấy tỷ giá P2P làm chuẩn.

Chính phủ Venezuela vẫn chưa hợp pháp hóa việc đô la hóa, song lại ngầm chấp nhận việc sử dụng stablecoin trong giao dịch trên các sàn tư nhân, giúp nền kinh tế tiếp tục vận hành giữa khủng hoảng.

Venezuela hiện là điểm nóng tiền điện tử hàng đầu thế giới, khi USDT trên mạng Tron (TRC-20) chiếm phần lớn trong các giao dịch nhỏ, nhờ phí thấp và khả năng lưu chuyển dễ dàng. Ở thủ đô Caracas, nhiều hóa đơn đã hiển thị tổng tiền bằng “đô la Binance”, phản ánh việc nền kinh tế đã rời khỏi đồng bolívar và chuyển sang blockchain.

“Đô la Binance” là gì?

Tại Venezuela, “dólares Binance” dùng để chỉ USDT được giao dịch và thanh toán trên các chợ P2P, phổ biến nhất là Binance P2P.

Đối với các cửa hàng, freelancer và ban quản lý tòa nhà, tỷ giá này vừa là chuẩn tham chiếu hàng ngày, vừa là hạ tầng thanh toán thực tế.

Dù có nhiều nền tảng và bàn OTC khác, tính thanh khoản sâu của USDT giúp tỷ giá P2P trở thành chuẩn mực thống trị.

Vì sao Venezuela “đô la hóa” bằng stablecoin?

Ba yếu tố chính đã đẩy đồng đô la Mỹ của Venezuela lên blockchain:

1. Lạm phát tăng vọt: Tháng 5/2025, lạm phát hàng tháng đạt 26%, khiến giá bằng bolívar thay đổi liên tục, buộc doanh nghiệp niêm yết giá bằng USD hoặc USDT.

2. Đồng nội tệ mất giá: Từ tháng 7/2024 đến 7/2025, bolívar mất khoảng 69% giá trị, khiến người dân tìm kiếm đơn vị ổn định hơn để thanh toán.

3. Thiếu tiền mặt USD: Các lệnh trừng phạt và nguồn thu dầu bị hạn chế khiến USD vật lý khan hiếm, trong khi USDT dễ tìm, dễ chuyển và gần như miễn phí phí giao dịch.

Về mặt chính sách, nhà nước vẫn cấm niêm yết theo tỷ giá chợ đen, nhưng lại dần cho phép giao dịch stablecoin trong khu vực tư nhân – một hình thức “đô la hóa ngầm” mà không cần ban hành luật.

USDT đang thay thế tiền mặt như thế nào?

Tại quầy thanh toán, giá được niêm yết bằng USD nhưng thanh toán bằng USDT theo tỷ giá P2P hiện tại (thường là từ Binance P2P).

Người mua quét mã QR của ví TRC-20 của người bán, giao dịch hoàn tất trong vài giây với chi phí cực thấp. Người bán có thể:

• Giữ USDT làm vốn lưu động,

• Đổi một phần sang bolívar để trả lương hoặc hóa đơn,

• Hoặc gửi USDT cho nhà cung cấp.

Thực tế, tỷ giá P2P trở thành chuẩn giao dịch thực tế cho các cửa hàng, freelancer và khu dân cư – chứ không phải tỷ giá của ngân hàng trung ương.

Ai đang sử dụng và dùng cho mục đích gì?

• Hộ gia đình: mua nhu yếu phẩm, trả phí chung cư, thuê nhà, chuyển tiền giữa bạn bè.

• Doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME): nhập hàng, quản lý dòng tiền bằng USD, chuyển đổi chọn lọc sang bolívar để chi trả lương và thuế.

• Người lao động: nhận thưởng hoặc một phần lương bằng USDT để giữ sức mua.

Với chỉ một chiếc điện thoại và ví điện tử, họ có thể nắm giữ, gửi và nhận “đô la số” mà không cần đến tiền mặt. Trong khi USDT để trên sàn giao dịch vẫn nhận được lãi suất như gửi ở ngân hàng, thậm chí còn cao hơn.

Những rủi ro và cách người dân tự bảo vệ

1. Biến động tỷ giá P2P: Giá có thể thay đổi trong ngày; nhiều người dùng hóa đơn có mốc thời gian, giới hạn thanh toán nhanh và chốt giao dịch ngay để tránh sai lệch.

2. Mất thiết bị hoặc seed phrase: Người dân tăng cường bảo mật bằng khóa sinh trắc học, sao lưu ngoại tuyến và ví phần cứng.

3. Phụ thuộc nền tảng: USDT có thể bị đóng băng trong một số trường hợp; vì vậy, thương nhân thường chia nhỏ số dư, dùng nhiều ví và tránh ủy quyền rủi ro.

4. Lừa đảo OTC/P2P: Giải pháp phổ biến là chỉ giao dịch qua escrow, chọn đối tác có uy tín và đợi xác nhận on-chain.

5. Vùng xám pháp lý: Dù chính phủ dần khoan dung với stablecoin, việc niêm yết theo tỷ giá chợ đen vẫn bị phạt; vì vậy, doanh nghiệp giữ sổ sách minh bạch và tách biệt đơn vị kế toán.

“Đô la số” thay thế tiền mặt

Venezuela hiện trải qua một dạng đô la hóa thực tế thông qua tiền điện tử.

Nếu giai đoạn 2019–2022 người dân sử dụng USD tiền mặt, thì nay USDT trở thành đơn vị kế toán và thanh toán chủ đạo, dù đồng bolívar vẫn là tiền tệ hợp pháp trên giấy tờ.

Xu hướng này cũng lan rộng tại các nền kinh tế siêu lạm phát khác như Argentina, nơi stablecoin giúp ổn định giá cả và duy trì thương mại.

Tóm lại, USDT đã trở thành huyết mạch của nền kinh tế Venezuela – một giải pháp tự phát của người dân để sống sót trong khủng hoảng tiền tệ, đồng thời mở ra một mô hình “đô la hóa trên blockchain” chưa từng có tiền lệ.